CANTON Fuarı ve ISK SODEX Fuarı Gözlemlerim 

Levent Taşkın 

 

[Yayım Tarihi: 21 Kasım 2025] 
 

Guangzhou Çin'de yapıldığı 1957'den bu yana, iki yılda bir düzenlenen bu fuar, sırasıyla her ilkbahar ve sonbaharda çok sayıda sektörden ürünleri içeren, endüstriler arası hem ithalat hem de ihracat için muazzam büyüklükte bir fuardır.  Uzakdoğu’nun en büyük, dünyanın da 3 büyük fuarlarından biridir. 

Guangzhou’da düzenlenen Canton Fuarı alanı toplamda yaklaşık 10 milyon 700 bin metrekare ile dünyanın en büyük fuar tesislerine eşittir. 
 

Ekim ayındaki fuar 3 fazdan oluşmaktadır. İlk faz HVAC , yenilenebilir enerjiler, ev elektroniği, robot teknolojileri, elektrikli araçlar, motosiklet ve bisikletler, elektronik eşyalar üzerine planlanmış. Isıtma, soğutma ve havalandırma alanında yüzlerce Çinli üreticinin firmanın yer aldığı fuarda hem Çin’in en büyük üreticileri ve uluslararası büyüklüğe ulaşmış global markaları, hem de iç pazara yönelik orta ölçekli birçok üreticinin fark yaratan ürünlerini görme fırsatını yakalamak çok önemli bir fırsat. 

Bir fuardan ziyaretçi olarak ne beklersiniz? Öncelikle kolay ulaşım, çok iyi bir yönlendirme sistemi, giriş kapılarının ve güvenlik kontrolünün hızlı akışı sağlayacak şekilde çok çeşitlendirilmesi, temiz ve kolay ulaşılabilir hijyen ortamlar, global markaların stantları, HVAC sektöründeki tüm önemli markaların görkemli stantları, yenilikçi ürünler, yeni trendler, fark yaratan dizaynlar, yeni teknolojiler ve sektöre damga vuracak yenilikçi sistem çözümleri gibi sizin ufkunuzu açacak yenilikleri, yorulmadan ve keyifle gezmenizi sağlayacak bir yerleşim alanında görerek birkaç gününüzü geçirmeyi istersiniz. Canton Fuarı tam bu anlamda sizi hem mesleki açıdan hem de görsel açıdan uçuracak bir fuar. Fuara girişteki göz taramasıyla giriş sisteminden başlayan teknoloji, tüm stantlardaki yapay zekalı ürünlerin şovuyla devam ediyor. 

Bu yılki fuarda HVAC sektöründe gözlemlenen artık sektöre yön veren firmaların soğutma kökenli firmalar olduğunun kesinleşmesidir. Gerek Asya gerek Avrupa’daki yönetmelikler artık pazarı fosil yakıtlardan uzaklaştırmış, hükümetlerin teşvik sistemiyle fotovoltaik, solar, ısı pompası, merkezi ve bireysel soğutma sistemleri ile hem soğutma, hem ısıtma hem de sıcak su temininin sağlanmasını zorunlu hale getirmektedir. Dolayısıyla ürünlerde bu doğrultuda geliştirilmektedir ve otomasyonla birlikte hibrit sistemler ile konut ve ticari binalar için çözümler üretilmektedir. Bu nedenle fuarda birçok yeni ürün ve sistem çözümünü görmek mümkündü.

Öncelikle artık split klimalara yapay zeka eklenmiş durumda. Yapay zeka ile kullanıcının kullanım alışkanlıklarına göre cihazlar kendi algoritmasını oluşturup enerji tasarrufu sağlayacak şekilde kullanıcıların alışkanlıklarına göre kendi çalışmasını ayarlayabilmektedir. Bunun dışında diğer büyük yenilik ise klimalardaki sesli kontrol sisteminin hayata geçirilmesidir. Birkaç dilde klimalara komut vererek açılıp kapanmasından, konfor şartlarının ayarlanmasına kadar her türlü komutu klimadaki yapay zeka ile konularak ve bir diyalog içerisinde yapabiliyorsunuz. Klima sistemlerinde eksi 40 (-40) derece ile artı 70 (+70) dereceye kadar dış ortamlarda çalışma özelliğinin geliştirilmesi hayranlık uyandırıcı. Avrupa ve Ortadoğu için ekstrem koşullarda sorunsuz ve yüksek verimle çalışan cihazların özellikle ülkemizde de bazı bölgelerde kullanımı fark yaratacaktır. 
 

Yer tipi mobil klimaların farklı yönlere soğutmayı yönlendirecek hava kanalları ile birlikte paket halinde yeni dizaynı fuarın başka bir yeniliğiydi. Özellikle üretim yerlerinde, ofislerde, iş yerlerinde, restoranlarda yüksek verimli ve çoklu üfleme baca seçenekleri ile birçok firmanın ürün yelpazesine eklediği ürünler haline gelmiş durumda. 

Isı pompaları artık ısıtma, sıcak su ve soğutma amaçlı olarak monofaze ve trifaze olarak eksi 38 dereceden, artı 60 dereceye uzanan çevre koşullarında A+++ enerji verimliliğini sağlayacak şekilde dizayn edilmiş durumda. Isı pompaları monoblok olarak ön plana çıkmaktadır, pazarın %90 dan fazlası artık monoblok ısı pompasına yönelmiş durumdadır. Monoblok ısı pompalarında hidrolik kit, kontrol ve otomasyon kiti ayrı ayrı istendiğinde paket olarak satılabilecek şekilde farklı uygulamalar için farklı çözümler sunacak şekilde sunulabilmektedir. 
HVAC üreticileri artık üretimde de yapay zeka ve tam otomasyonlu robotları kullanmaktadır. Üretimdeki üretim bantları arasındaki ara malzemeler ve komponentler bile taşıyıcı robotlarla depolardan alınmakta ve el değmeden üretim hatlarına taşınmaktadır. Elektronik kartlardan cihazların tüm ana parçalarına kadar temel parçalar robotlarla üretilmektedir. Yapay zeka ile üretimdeki hatalar, montaj süreçlerinin iyileştirilmesi ve kontrolleri, test istasyonlarındaki iş akışları her aşama desteklenmektedir. 

Canton Fuarı’nda özellikle tüketici elektroniği alanında birçok Türk Firması katılmaktadır. Çok gurur verici ve çok güzel organize edilmiş. Türk firmalarının katıldığı bölümlerin fuarın genel alanından hiçbir ayrımı ve farkı yok. Çok özenli ve ön plana çıkaran bir tanıtım ve fuar alanının ortasına konumlandırılarak ziyaretçilerin kolayca gezmeleri sağlanmış. Dünyanın her yerinden binlerce insan, alıcı, üretici, iş adamı fuarı gezenlerin yarısından fazlayı oluşturuyor. Fuara ilgi o kadar fazla ki, Çinli ziyaretçinin sayısından fazla yabancı ziyaretçi görüyorsunuz. 
 

 

Bu kadar yenilikçi ve her standı özenle donatılmış, gezerken hiç dinlenmek istemediğimiz bir fuar sonrası Istanbul Sodex Fuarı’nı gezerken, bu kadar yıl Dünya’da birçok başarılı örneği varken (ISH, Montra Convegno, Canton vs) halen fuarcılıkta neden zayıf kaldığımızı düşünmekten kendimi alamadım. Girişteki organizasyondan, giriş kapılarının farklı standartlarından, salonların yerleşiminden, sektör basınına ayrılan bölümün rahatsızlığından, firmaların ve sektörlerin takibinin zorluğuna kadar standartların daha iyi olabileceğini bir ziyaretçi olarak düşündüm. Hermes adıyla bir çadıra kapatılan ve yürüyüş zemini bile bir Avrupa ülkesindeki fuar salonuna yakışmayan bir alana Çin Pavillonu’nun konulmasını yadırgamamak mümkün değildi. Buradaki firmaların hem fuar alanından dışlanmış olması, hem de kendi başlarına bırakılmış olması yurtdışından bu fuara katılmayı planlayacak ülkeler için ne kadar cazip olabilir ki? Türkiye Pavillonu’nun Çin Canton Fuarı’ndaki yerine baktığımda bizim Çin üreticilerine verdiğimiz değere anlam veremedim. 

Bunun dışında ısıtma sektörü olarak kombi ve radyatörde Avrupa’nın üretim üssü olan ülkemizin önde gelen yerli ve global firmalarının, ülkemizde üretim yaptığı halde ihracat pazarı için bile fuara katılmayışları çok düşündürücü. Ülkemizin en büyük ısıtma markalarının fuarda olmayışı fuarın önemini azalttığı gibi fuarı tamamen bir soğutma fuarı haline getirmiş durumda. Oysa tüm Dünya artık ısı pompası, fotovoltaik ve güneş enerjisi ile ısıtma ve soğutma sistemlerine yönelirken, ülkemizin ısıtma markaları aynı zamanda soğutma ürünleri ve ısı pompaları da satmalarına rağmen bu fuarda sektörü bu ürünlerle geliştirme fırsatını ve önderlik etme sorumluluğunu kullanmamayı tercih ederek fuarın önemini ve sektörün yeniliklerle tanışmasını azaltmış durumdalar. Aslında ısıtma kökenli olup uluslararası ülkemizde üretim yapan firmaların ülkemizde soğutma ürünlerine yeterince halen odaklanamadığının da bir göstergesidir. 
 

Fuar eğer iki yılda bir düzenleniyorsa bu üreticilere yeni ürünler geliştirme ve sunma, öncülük yapma, sektörü geliştirme fırsatını verir. Bizde iki yıl önceki fuara göre Sodex Fuarı’nda hiçbir yenilik yoktu. Yeni bir ürün veya yeni bir teknoloji yoktu. Çin’de gelişen ürünleri gördükçe, yapay zeka, IoT ve entegre sistem çözümleri ile akıllı binalar oluştukça ortaya çıkan yeni ürünlere ait örneklemeleri görmek isterdik. Isıtma sektöründe ülkemizde bu kadar kurulu üretim gücü varken hem yüksek teknolojili yoğuşmalı ürünlerin Avrupa’ya ve Asya’ya pazarlanması, hem de konvensiyonel tipi eski teknoloji ürünlere ait Ortadoğu, CIS ve Çin gibi ülkelere ihracat pazarı oluşturmak için fuar yönetimi ile ilgili derneklerin bir hedef kitle belirlemesi önemli olabilirdi. Suriye, Irak gibi ülkelerdeki ziyaretçilerin bir potansiyel oluşturması ne kadar önemli ise fuara Avrupa ve Asya ‘dan katılımcıların ve ziyaretçilerin çekilebilmesi hem fuarın niteliği hem de ülkemizdeki teknolojik ürünlerin üretilmesi açısından önemli olacaktır. Fuarlara yeni ürünlerin ve hizmetlerin sunulması bir bakış açısı olmalı ve bu konuda firmaların bir vizyonu olmalıdır.